جام جم آنلاین: سکته مغزی از قابل پیشگیری‌ترین بیماری‌هایی است که می‌تواند برای انسان‌ها پیش بیاید. البته باید به این نکته توجه داشته باشیم که پیشگیری از بروز سکته مغزی به دو نوع اولیه و ثانویه تقسیم می‌شود به‌طوری که پیشگیری اولیه درباره افرادی است که تاکنون دچار سکته مغزی نشده‌اند و پیشینه این بیماری را ندارند.

 
 

در حقیقت این شیوه های پیشگیری برای جمعیت سالم مطرح می شود تا به کمک آنها هیچ وقت افراد دچار چنین مشکلی نشوند. پیشگیری ثانویه، اما درباره کسانی مطرح می شود که پیشینه سکته مغزی داشته اند و با این روش ها می خواهند از بروز سکته های بعدی پیشگیری کنند.

اما در هر یک از این پیشگیری ها از روش ها و راهکارهای خاصی استفاده می شود. در پیشگیری اولیه بیشترین تاکید بر کاهش عوامل خطرساز سکته های مغزی است که البته این عوامل هم تا حد زیادی قابل تغییر است. درمان و کنترل فشار خون، استفاده نکردن دخانیات، کاهش وزن، درمان بیماری های قلبی، داشتن تحرک کافی و فعالیت فیزیکی منظم، درمان چربی خون و برطرف کردن اختلالات خواب از مواردی است که می تواند در پیشگیری از بروز سکته موثر باشد.

در پیشگیری ثانویه همان طور که گفته شد، می خواهیم از بروز دوباره سکته مغزی پیشگیری کنیم. در چنین وضعی اقدامات درمانی و استفاده از داروهایی که پزشک تجویز کند، مهم ترین موضوعی است که حتما باید مورد توجه قرار گیرد و براساس نظر پزشک باید اقدامات لازم انجام شود. امروزه با استفاده از فناوری جدید می توان علت ایجاد سکته مغزی را برطرف کرد به این معنی که اگر یکی از عروق داخل مغز یا گردن تنگی داشته باشد، می توان آن را با روش های خاصی درمان کرد. علاوه بر این، درمان های دارویی موثری هم برای بیماران وجود دارد که به میزان قابل توجهی می تواند احتمال تکرار سکته مغزی را کاهش دهد.

یک نکته را هم نباید فراموش کنیم و آن نقش استرس در پیشگیری از سکته مغزی است؛ برخلاف آنچه بیشتر مردم تصور می کنند، استرس در پیشگیری اولیه نقش چندانی ندارد و در گروه عوامل خطرساز سکته مغزی جای نمی گیرد. البته ممکن است استرس به دلیل افزایش فشار خون موجب بروز سکته شود، ولی به تنهایی و به طور مستقیم عامل خطرسازی برای این مشکل به حساب نمی آید.

نکته مهم دیگری که باید مورد توجه قرار گیرد و شاید به نوعی بتوان آن را در گروه روش های پیشگیری از سکته مغزی نیز به حساب آورد، رساندن بیمار به یکی از مراکز مجهز درمانی در همان دقایق اولیه است. با چنین کاری می توان از بروز سکته مغزی بزرگ تر و شدیدتر که ممکن است در ساعات آینده ایجاد شود، جلوگیری کرد.

افرادی هم هستند که فکر می کنند مصرف روزانه قرص آسپیرین می تواند به حفظ سلامت شان کمک کند و سکته مغزی را به تعویق بیندازد یا حتی از بروز آن پیشگیری کند. در حالی که نقش مصرف آسپیرین در پیشگیری اولیه و برای افرادی که پیشینه سکته مغزی ندارند، به اثبات نرسیده است و ضرورتی برای این کار وجود ندارد؛ ولی برای افرادی که یک بار سکته مغزی داشته اند حتما باید براساس نظر پزشک آسپیرین مصرف شود.

دکتر بابک زمانی / متخصص مغز و اعصاب